https://hdr.undp.org/data-center/human-development-index#/indicies/HDI
Rosja
Położenie
Rosja to największe państwo świata, leżące w Europie Wschodniej i północnej Azji. Rozciąga się od Bałtyku po Ocean Spokojny i od Oceanu Arktycznego po Morze Czarne oraz Kaspijskie. Ma bardzo długą linię brzegową i graniczy z wieloma państwami Europy i Azji. Część terytorium leży nawet na półkuli zachodniej (Czukotka).
Klimat
Dominuje klimat umiarkowany kontynentalny i podbiegunowy. Na wschodzie występuje klimat monsunowy, a nad Morzem Czarnym – podzwrotnikowy. Zimy są bardzo mroźne (na Syberii nawet poniżej –50°C), lata krótkie i ciepłe na południu. Opady maleją w głąb lądu, a roczne amplitudy temperatur należą do największych na świecie.
Ukształtowanie powierzchni
W części europejskiej dominuje Nizina Wschodnioeuropejska. Granicą między Europą a Azją są góry Ural. Na wschód rozciągają się rozległe niziny i wyżyny Syberii oraz liczne pasma górskie (m.in. Ałtaj, Sajany, góry Kamczatki). Najwyższy szczyt to Elbrus (5642 m n.p.m.), najniższy punkt leży nad Morzem Kaspijskim.
Wody
Większość rzek uchodzi do Oceanu Arktycznego. Najważniejsze to Lena, Ob, Jenisej i Wołga (najdłuższa rzeka Europy). W Rosji znajduje się ok. 2 mln jezior, w tym Bajkał – najgłębsze jezioro świata i ogromny rezerwuar wody słodkiej. Występują też rozległe bagna i lodowce.
Gleby i surowce naturalne
Rosja posiada jedne z największych na świecie zasobów czarnoziemów (głównie w europejskiej części i na południowej Syberii), gleb bielicowych w tajdze oraz gleb bagiennych i wiecznej zmarzliny na północy. Kraj jest ekstremalnie bogaty w surowce: największe na świecie zasoby gazu ziemnego i diamentów, drugie co do wielkości złoża ropy naftowej, ogromne ilości węgla kamiennego, rud żelaza, niklu, miedzi, palladu, platyny, złota oraz metali ziem rzadkich.
https://pl.wikipedia.org/wiki/Rosja
Białoruś
Położenie
Białoruś to stosunkowo duże państwo w Europie Wschodniej, leżące w dorzeczu górnego Dniestru, Dniepru i Niemna. Rozciąga się od granicy z Polską i Litwą na zachodzie po Rosję na wschodzie i Ukrainę na południu. Nie ma dostępu do morza.
Klimat
Dominuje klimat umiarkowany kontynentalny. Zimy są długie i mroźne (często poniżej –20°C, miejscami do –30°C), lata umiarkowanie ciepłe. Opady są dość równomierne przez cały rok, z niewielką przewagą lata. Amplitudy temperatur są znaczne, ale mniejsze niż w głębi Rosji.
Ukształtowanie powierzchni
Białoruś leży na Nizinie Wschodnioeuropejskiej – kraj jest w przeważającej części nizinny i pagórkowaty. Najwyższe wzniesienia to Dźwinska Grzęda i Grzęda Mińska (najwyższy punkt – góra Dzierżyńska, 345 m n.p.m.). Najniższe miejsca znajdują się w dolinach rzecznych (ok. 90 m n.p.m.). Duże obszary zajmują sandry, moreny i pradoliny.
Wody
Białoruś jest bardzo bogata w wody śródlądowe. Najważniejsze rzeki to Dniepr, Niemen, Zachodnia Dźwina i Bug. Kraj ma ok. 11 tysięcy jezior (największe to Narocz – 79,6 km²). Występuje bardzo duża liczba bagien i torfowisk (ok. 14% powierzchni), zwłaszcza na Polesiu.
Gleby i surowce naturalne
Białoruś ma bardzo dobre warunki glebowe – dominują żyzne lessy i czarnoziemy na południu i wschodzie oraz gleby bielicowe i darniowo-bielicowe w centralnej i północnej części. Kraj jest stosunkowo ubogi w surowce mineralne – najważniejsze to potaż (duże złoża soli potasowych – jedne z największych w Europie), torf, ropa naftowa (małe złoża), sól kamienna oraz niewielkie ilości granitu, dolomitu i surowców budowlanych.
https://pl.wikipedia.org/wiki/Białoruś
Ukraina
Położenie
Ukraina to jedno z największych państw Europy, leżące w Europie Wschodniej. Rozciąga się od Karpat i granicy z Polską, Słowacją i Węgrami na zachodzie po Donbas i wybrzeże Morza Azowskiego na wschodzie, a od Morza Czarnego i Krymu na południu po granicę z Białorusią na północy. Ma bardzo długą linię brzegową nad Morzem Czarnym i Azowskim.
Klimat
Dominuje klimat umiarkowany kontynentalny. Na południu (wybrzeże) i na Krymie występuje klimat podzwrotnikowy śródziemnomorski. Zimy są umiarkowanie mroźne (–5 do –15°C, na wschodzie i północy zimniej), lata gorące (często powyżej +30°C). Opady maleją z zachodu (800–1000 mm) na wschód i południowy wschód (300–500 mm).
Ukształtowanie powierzchni
Zachodnia część to Wyżyna Podolska i Wołyńsko-Podolska oraz Karpaty (najwyższy szczyt – Howerla, 2061 m n.p.m.). Centralna i wschodnia część to rozległa, falista Nizina Wschodnioeuropejska (Nizina Ukraińska). Na południu – Nizina Nadczarnomorska i Krymskie Góry. Najniższy punkt przy Morzu Czarnym (ok. –5 m w okolicach jeziora Siwasz).
Wody
Najważniejsze rzeki to Dniepr (największa i najdłuższa na Ukrainie), Dniestr, Południowy Bug i Doniec. Ukraina ma bardzo wiele sztucznych zbiorników (największy – Zbiornik Kachowski, przed zniszczeniem). Duża liczba jezior (głównie limanowe i polodowcowe) oraz bagien (zwłaszcza na Polesiu).
Gleby i surowce naturalne
Ukraina posiada największe na świecie obszary bardzo żyznych czarnoziemów (ok. 1/3 światowych zasobów), zwłaszcza w centralnej i wschodniej części, oraz lessy i gleby szare w strefie lasostepu. Kraj jest bardzo bogaty w surowce: ogromne złoża węgla kamiennego (Donbas), rud żelaza (Krywyj Rih), manganu (Nikopol), tytanu, uranu, grafitu, kaolinu, siarki, soli kamiennej oraz znaczne ilości ropy naftowej i gazu ziemnego (głównie na wschodzie i szelfie Morza Czarnego).
https://pl.wikipedia.org/wiki/Ukraina