Kraje nordyckie to grupa państw w Europie Północnej, obejmująca Danię, Norwegię, Szwecję, Finlandię i Islandię
-> W Danii dominuje rolnictwo, głównie grunty orne (uprawy).
-> W Finlandii i Szwecji największy udział mają lasy, rolnictwo jest mniejsze.
-> Norwegia ma bardzo mało gruntów rolnych, dużo lasów i innych terenów.
-> Islandia: prawie brak rolnictwa, dominują pozostałe grunty (np. „nieużytki”)
WNIOSEK: Ogólnie im dalej na północ tym i trudniejsze warunki klimatyczne, tym mniej rolnictwa a więcej lasów lub terenów nieużytkowych.
Dania
W FAOSTAT widać, że Dania produkuje głównie: pszenicę, jęczmień, rośliny paszowe (dużo więcej niż żywności bezpośredniej)
To dlatego, że większość upraw idzie na karmienie zwierząt.
Produkcja zwierzęca: bardzo duża produkcja wieprzowiny (jedna z największych w Europie), mleko i bydło
FAOSTAT pokazuje, że produkcja zwierzęca dominuje nad roślinną.
Użytki rolne: bardzo duży udział gruntów ornych (prawie cała ziemia rolna), mało pastwisk, wszystko intensywnie uprawiane
Nawozy: bardzo wysokie zużycie nawozów wynika z intensywnego rolnictwa i dużej produkcji
Gospodarstwa: przeważnie duże i nowoczesne, wysoka mechanizacja
Głód: brak problemów z niedożywieniem ludności.
Handel: eksport: mięso wieprzowe, nabiał, kraj eksportuje więcej niż importuje
Dania = rolnictwo intensywne + eksportowe
Dania wyróżnia się bardzo intensywnym i zmechanizowanym rolnictwem, gdzie dominują duże gospodarstwa o średniej powierzchni ok. 70–76 ha. Produkcja roślinna jest nastawiona głównie na zboża (pszenica, jęczmień) oraz rośliny paszowe, które są wykorzystywane głównie do karmienia zwierząt. Rolnictwo zwierzęce stanowi kluczową część produkcji. Dania jest jednym z największych producentów wieprzowiny w Europie, znaczną rolę odgrywa także produkcja mleka.
Użytki rolne zajmują ok. 26 240 km², z czego ponad 90% to grunty orne, co pokazuje wysoką intensywność upraw. W związku z tym kraj stosuje znaczne ilości nawozów, a technologia i mechanizacja są na bardzo wysokim poziomie. Dania eksportuje przede wszystkim mięso wieprzowe i produkty mleczne, a krajowy poziom bezpieczeństwa żywnościowego jest bardzo wysoki.
Finlandia
Produkcja roślinna: owies, jęczmień, ziemniaki
Klimat ogranicza różnorodność upraw (krótkie lato)
Produkcja zwierzęca: mleko, bydło, (FAOSTAT pokazuje dużą rolę mleczarstwa)
Użytki rolne: mniej ziemi niż w Danii, prawie wszystko to grunty orne
Nawozy: umiarkowane użycie, mniejsze niż w Danii
Gospodarstwa średniej wielkości, głównie rodzinne
Głód: brak niedożywienia ludności
Handel: eksport: produkty mleczne, częściowo import żywności
Finlandia = rolnictwo umiarkowane + trudne warunki
Finlandia posiada mniejsze gospodarstwa średniej wielkości (ok. 50 ha) i jest ograniczona klimatem, co wpływa na rodzaj upraw i produktywność. Produkcja roślinna skupia się na zbożach, takich jak owies i jęczmień, oraz na ziemniakach. Rolnictwo zwierzęce jest skoncentrowane na bydle mlecznym, a produkcja mleka odgrywa kluczową rolę w gospodarce rolnej.
Użytki rolne obejmują około 22 660 km², a prawie cała powierzchnia to grunty orne. Finlandia stosuje umiarkowaną ilość nawozów, a większość gospodarstw to rodziny rolnicze. W kraju nie występują problemy z dostępem do żywności, a eksport obejmuje głównie produkty mleczne i zboża, przy częściowym imporcie żywności dla uzupełnienia podaży krajowej.
Szwecja
Produkcja roślinna: pszenica, jęczmień, rzepak (olej)
Produkcja zwierzęca: bydło, mleko
Użytki rolne: duża powierzchnia ziemi rolnej, dużo gruntów ornych
Nawozy: umiarkowane użycie, rośnie rolnictwo ekologiczne
Gospodarstwa średnie, dobrze zmechanizowane
Głód: brak niedożywienia ludności
Handel: eksport: zboża, oleje roślinne, nabiał
Szwecja = rolnictwo nowoczesne, ale mniej intensywne niż Dania
Szwecja posiada duże obszary rolne (ok. 29 950 km²) i gospodarstwa średniej wielkości (~50 ha). Produkcja roślinna obejmuje pszenicę, jęczmień oraz rzepak, natomiast produkcja zwierzęca koncentruje się na bydle i mleku.
Szwecja stosuje umiarkowane nawożenie, a w ostatnich latach wzrasta udział rolnictwa ekologicznego (ok. 19%). Kraj eksportuje głównie zboża, oleje roślinne i produkty mleczne. Rolnictwo szwedzkie jest dobrze zmechanizowane i nowoczesne, a poziom bezpieczeństwa żywnościowego jest wysoki, przy minimalnym ryzyku niedoborów.
Norwegia
Produkcja roślinna: bardzo ograniczona, głównie trawy i pasze, klimat i góry ograniczają uprawy
Produkcja zwierzęca: owce, bydło, mleko
FAOSTAT pokazuje dominację produkcji zwierzęcej
Użytki rolne: bardzo mało ziemi rolnej, dużo pastwisk
Nawozy: niskie użycie
Gospodarstwa: małe, rozproszone
Głód: niski stopień niedożywienia
Handel: import żywności, rolnictwo nie jest główną gałęzią gospodarki
Norwegia = rolnictwo ograniczone przez naturę
Norwegia charakteryzuje się ograniczoną powierzchnią rolną (ok. 9 850 km²) i małymi, rozproszonymi gospodarstwami (średnio ok. 25 ha). Klimat i ukształtowanie terenu (góry i fiordy) ograniczają produkcję roślinną, dlatego większość rolnictwa koncentruje się na hodowli zwierząt: owce, bydło i mleko.
Pastwiska zajmują większą część ziemi rolnej, a nawozy są stosowane w niewielkiej ilości. Norwegia w dużym stopniu importuje żywność i eksport rolniczy ma ograniczone znaczenie. Mimo trudnych warunków kraj zapewnia wysoki poziom bezpieczeństwa żywnościowego dla ludności.
Islandia
Produkcja roślinna: minimalna, głównie pasze
Produkcja zwierzęca: owce (najważniejsze), bydło
Użytki rolne: bardzo mało gruntów ornych, większość to pastwiska
Nawozy: bardzo niskie użycie
Gospodarstwa: mało gospodarstw, duże powierzchnie (ale mało użyteczne)
Głód: brak niedożywienia ludności kraju
Handel: import żywności, eksport: produkty zwierzęce
Islandia = rolnictwo marginalne
Islandia ma bardzo ograniczoną produkcję roślinną prawie wszystkie uprawy to pasze dla zwierząt. Produkcja zwierzęca opiera się głównie na owcach i bydle, przy czym większość gospodarstw utrzymuje się z hodowli jagniąt i mleka.
Użytki rolne obejmują ok. 18 720 km², ale tylko około 6,5% to grunty orne, reszta to pastwiska. Ze względu na trudne warunki naturalne stosowanie nawozów jest bardzo niskie, a gospodarstwa są niewielkie ilościowo, choć powierzchniowo mogą zajmować duże tereny. Islandia importuje większość żywności, a eksport obejmuje produkty zwierzęce.
Podsumowanie:
Rolnictwo w krajach nordyckich wykazuje duże zróżnicowanie pod względem struktury gospodarstw, wielkości produkcji, udziału roślin i zwierząt, a także roli eksportu w gospodarce. Dane pochodzą głównie z FAOSTAT, a także z raportów OECD i publikacji nordyckich.
–> Najbardziej intensywne i zmechanizowane rolnictwo: Dania
–> Średnie gospodarstwa i produkcja mleka: Finlandia i Szwecja
–> Ograniczone rolnictwo przez klimat i ukształtowanie terenu: Norwegia i Islandia
–> Eksport rolniczy: Dania (mięso, mleko), Szwecja i Finlandia (zboża, mleko)
–> Import żywności: Norwegia i Islandia w większym stopniu
–> Bezpieczeństwo żywnościowe: wszystkie kraje nordyckie zapewniają wysoki poziom dla ludności